حاکمیت شرکتی

اداره شرکت‌ها در هر دوره‌ای، باتوجه‌به اندازه و حجم فعالیت شرکت‌ها و میزان تاثیرگذاری آنها بر اقتصاد و نیز شرایط اقتصادی و سیاسی و اجتماعی در سطح کلان، اقتضائات ویژه‌ای داشته است. وقوع بحران‌های مالی و مشکلات و درگیری‌های اقتصادی که به‌دنبال تاثیر و تاثر عمیق شرکت‌ها بر جامعه در دهه‌های اخیر ایجاد شده است، توجه خاصی را به نحوه راهبری شرکت‌ها جلب کرده است. ادبیات حقوقی و مالی جدید در این حوزه بر اتخاذ تدابیر پیشگیرانه برای مقابله با ریسک‌های سیستماتیک احتمالی و فراهم کردن زمینه‌های استحکام در جهت کاهش هزینه بحران‌های مالی متمرکز شده است. "حاکمیت شرکتی" مطلوب، در مفهوم تازه خود چارچوبی روشن و هدفمند در این زمینه ارائه می‌دهد؛ بدین‌ترتیب که با تاکید بر مسئولیت‌پذیری و آمادگی برای پاسخگویی به تمامی ذینفعان، عنصری کلیدی در کارایی و رشد اقتصادی و نیز تقویت اعتماد سرمایه‌گذاران بالقوه و بالفعل محسوب می‌شود. حاکمیت شرکتی، الزامات پذیرفته‌شده‌ای است که استقرار صحیح آنها درنهایت منجر به شفافیت، کارایی قابل‌قبول در عملکرد، تخصیص کارآمد منابع، وجود مدیریت ریسک موثر، انتخاب و انتصاب تخصصی مدیران، تامین حقوق سپرده‌گذاران و تامین حقوق تمامی ذینفعان می‌شود.

جایگاه ویژه بانکداری در اقتصاد، اهمیت ویژه اداره صحیح و مطلوب بانک‌ها را به‌دلیل در اختیار داشتن نقش اصلی تامین مالی بنگاه‌ها در کشور نشان می‌دهد؛ به‌خصوص این‌که بانک‌ها به‌عنوان مهم‌ترین نهاد در جذب سپرده‌های مشتریان، طیف وسیعی از ذینفعان را دربرمی‌گیرند که حفظ حقوق ایشان از اهمیت بسزایی برخوردار است.

بانک خاورمیانه در راستای ایفای وظایف خویش و در جهت افزایش ثروت و ایجاد ارزش افزوده‌ اقتصادی برای سهامداران، همراستا با ایفای مسئولیت‌های اجتماعی در برابر جامعه، همواره در تحقق منافع تمامی ذینفعان کوشا و مصمم بوده است. با توجه به تعهد هیات‌مدیره در تحقق بخشیدن به این امر مهم، توجه به استقرار صحیح و کارآمد الزامات حاکمیت شرکتی مطلوب و نظارت مستقیم بر تحقق آن دارای اهمیت ویژه‌ای است. به همین دلیل، ساختارهای سازمانی و نحوه اتخاذ تصمیمات در بانک به‌گونه‌ای شکل گرفته است تا تحقق این اهداف را تسریع کند. در این راستا، کمیته‌های تخصصی و واحدهای اجرایی مربوطه منطبق با مقررات موجود برای این مهم ایجاد شده است. من‌جمله کمیته‌های تخصصی که به‌شرح زیر ایجاد شده و با نظارت کامل هیات‌مدیره به ایفای وظیفه می‌پردازند:

کمیته حاکمیت شرکتی

کمیته‌ای تخصصی و مشورتی، که هماهنگ‌کننده استقرار و اجرای الزامات ناظر بر حاکمیت شرکتی در بانک و نیز در واحدهای تابعه در ساختارهای گروهی است و وظیفه هماهنگ کردن واحدهای اجرایی و ارائه رهنمودهای لازم برای فرآیندهای تصمیم‌گیری هیات‌مدیره در خصوص موضوعات مربوط به حاکمیت شرکتی و بررسی مستمر چارچوب‌ها، ساختارها و مقررات را در این حوزه برعهده دارد.

کمیته تطبیق (رعایت قوانین و مقررات)

وظیفه این کمیته حصول اطمینان از رعایت قوانین و مقررات مرتبط با عملیات و فعالیت‌ها در بانک است. از جمله رعایت مقررات به‌طور کلی و انطباق مقررات پایین‌دستی از جمله آیین‌نامه‌ها، دستورالعمل‌های اجرایی داخلی، مصوبات و تصمیمات متخذه با قوانین و مقررات بالادستی از جمله قوانین و مقررات داخلی و استانداردها و ضوابط بین‌المللی. با تشکیل واحد تطبیق قوانین و مقررات تحت نظارت این کمیته، هیات‌مدیره مترصد کاهش ریسک‌ تطبیق و ریسک شهرت ناشی از آن و همچنین تحقق سایر اهداف از جمله افزایش شفافیت، حفظ حقوق مشتریان و ذینفعان در چارچوب مقررات و ترویج فرهنگ رعایت قوانین و مقررات است.

کمیته حسابرسی

این کمیته به‌عنوان یکی از ارکان نظارتی بر حسن اجرای الزامات ناظر بر حاکمیت شرکتی، فرآیند گزارشگری مالی، ساختار کنترل داخلی، عملکرد حسابرس داخلی و فعالیت‌های حسابرس مستقل نظارت رده و به‌نیابت از هیات‌مدیره و از طریق اطمینان‌بخشی نسبت به پاسخگویی بانک، از منافع سرمایه‌گذاران و سپرده‌گذاران صیانت می‌‌کند. کمیته، با مساعدت به هیات‌مدیره در ایفای مسئولیت نظارتی خویش، از اثربخشی فرایندهای نظام راهبری، مدیریت صحیح ریسک و کنترل‌های داخلی، سلامت گزارشگری مالی، اثربخشی حسابرسی داخلی و استقلال حسابرس مستقل و اثربخشی آن اطمینان حاصل می‌‌کند.

کمیته عالی ریسک

این کمیته با نظارت بر نحوه مدیریت ریسک در بانک و همچنین ارائه مشاوره در مورد مسایل مهم مربوط به مدیریت ریسک از جمله تعیین حدود ریسک، ریسک‌پذیری و ظرفیت ریسک، طراحی چارچوب‌ها، سیستم‌ها و کنترل‌های مورداستفاده در مدیریت ریسک برای اندازه‌گیری، تجمیع، کنترل و گزارش ریسک‌ها به هیات‌مدیره یاری می‌رساند. علاوه‌بر این به همسو کردن ریسک‌پذیری با استراتژی بانک و پایش وضعیت ریسک‌های بانک به ویژه ریسک‌های اعتباری، نقدینگی، بازار و عملیاتی می‌پردازد.

کمیته انتصابات و جبران خدمات

این کمیته با هدف انجام صحیح و دقیق مسئولیت هیات‌مدیره در خصوص اطمینان از استقرار و افزایش اثربخشی در جذب، ارتقا و جبران خدمات نیروی انسانی، از طریق تدوین سیاست‌های کارآمد برای انتخاب و به‌کارگیری مدیران شایسته و نیز استقرار نظام جبران خدمات کارآمد و نظارت بر حسن اجرای این سیاست‌ها تشکیل شده است. تصمیمات این کمیته در خصوص اعضای هیات‌مدیره، مدیرعامل، هیات‌عامل و مدیران ارشد واحدهای حاکمیت شرکتی قابل‌اجرا است و موضوعات مربوط به سایر کارکنان در کمیته‌ای مجزا مورد‌بررسی قرار می‌گیرد.

کمیته عالی فناوری اطلاعات

این کمیته مرجع تخصصی و بالاترین مرجع حکمرانی فناوری اطلاعات در بانک است که با هدف سیاستگذاری، نظارت کلان و تصمیم‌سازی راهبردی در حوزه فناوری اطلاعات تشکیل شده است. تصمیم‌سازی برای هیات‌مدیره درباره راهبردهای کلان و استراتژیک حوزه فناوری اطلاعات، بررسی پیشنهادهای مربوط به بهبود فرآیندهای کلیدی در حوزه فناوری اطلاعات و نظارت بر تصمیمات متخذه در حوزه فناوری اطلاعات از طریق پایش شاخص‌های عملیاتی از عمده وظایف این کمیته است.