مروری بر آثار برجام و تاثیر آن بر فضای اقتصادی کشور نشان میدهد که جدا از آثاری که در عرصه سیاست خارجی به همراه داشت، در زمینه توسعه روابط پولی و بانکی بینالمللی نیز آثار متعددی را به داشته است.
پس از اجرای توافق هستهای و برجام روند مذاکرات با بانکهای خارجی آغاز و احیای روابط کارگزاری شتاب مضاعفی گرفت. نظام پولی کشور از پرداخت هزینه ١٠ درصدی انتقال پول که قبل از اجرایی شدن برجام باید پرداخت میکرد، رها شد و این امر سبب صرفه جویی برای کشور شد.
چندی پیش در گزارشی که در خصوص ۱۰۰ دستاورد مهم برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) منتشر شد، به لغو تحریمها علیه بانک تجارت، ملت، رفاه کارگران، صنعت و معدن و دیگر بانکهای دولتی ایران اشاره شده بود. بهبود روابط بانکی با بانکهای دنیا از جمله مهمترین دستاوردهای برجام در این مدت بوده است.
بر اساس آخرین اطلاعات تعداد روابط کارگزاری به طور قابل توجهی افزایش یافته و به 686 مورد رسیده که با حدود 236 بانک دنیا این روابط برقرار شده است.
سوئیفت تمامی بانک های خارج شده از فهرست تحریمها مجدداً برقرار شده است و پیامها به نحو ایمن و با کمترین هزینه مبادله میشوند.
امکان انتقال عواید حاصل از فروش نفت به کشورهای ثالث فراهم شده است و میتوان ذخایر ارزی را در کشورهای مختلف با توجه به ریسک های گوناگون نگهداری کرد.
به تدریج حواله ارزی جای خود را به اعتبارات و بروات اسنادی میدهد و هزینه ها و ریسکهای پرداختهای خارجی کشور کاهش مییابند.
سازمان ها و مجامع مالی بینالمللی ارائه کمکهای فنی و آموزشی به ایران را از سرگرفتند و بانک های معتبر بینالمللی نیز دورهها و سمینارهای آموزشی متعددی را برای بانک های ایرانی برگزار کردند. تفاهمهای آموزشی متعددی مورد مذاکره قرار گرفته است و نتایج این اقدامات و آموزشها در آینده در نظام مالی و بانکی کشور محسوس خواهد بود.
در برجام و مقررات مبتنی بر آن قید شده است که خرید، پذیره نویسی و سایر امور مرتبط با دیوان حاکمیتی ایران مجاز است و از این حیث، امکان تأمین مالی از بازار سرمایه خارجی وجود دارد. هرچند عملیاتی شدن این امر، نیاز به زمان دارد.
بنکر